Salur Kazan'ın Sadık Çobanı

Oğuz beylerinin büyüğü Salur Kazan bir gün beyleriyle uzak bir ava çıkmış. Obasında yalnız yaşlılar, kadınlar ve çocuklar kalmış. Oğlu Uruz da o sırada küçükmüş. Düşmanlar bunu duyunca gece vakti obaya baskın yapmış; çadırları, atları ve hazineleri almışlar. Kazan Han'ın annesini, hanımını ve oğlu Uruz'u da götürmüşler.

Obanın uzağında, dağın yamacında Kazan Han'ın koyunları otlarmış. Sürünün başında Karaçuk Çoban dururmuş. Karaçuk genç ama yürekli bir çobanmış; yanında da kardeşleri ve üç köpeği varmış. Düşmanlar sürüyü de almaya gelince Karaçuk geri çekilmemiş. "Bu koyunlar Kazan Han'ın emanetidir," demiş. Sapanını çevirmiş, taşları rüzgâr gibi atmış. Köpekleri havlayıp sürünün etrafında dönmüş. Düşmanlar şaşırıp kaçmış; sürü kurtulmuş.

Kazan Han avdan dönünce obanın yerinde rüzgârın estiğini görmüş. Yüreği yanmış. Yola düşmüş, önce sürünün başına gelmiş. Karaçuk Çoban olanları anlatmış. "Sürün burada, hanım," demiş. "Ama ailen düşman elinde. Ben de seninle geleyim."

Kazan Han önce çobanın küçük olduğunu düşünmüş ama sonra onun yürekliliğini görmüş. Birlikte yola çıkmışlar. Ardından bütün Oğuz beyleri yetişmiş. Düşmanın kalesine varmışlar. Karaçuk sapanıyla kalenin kapısındaki nöbetçileri şaşırtmış, beyler içeri girmiş. Uruz babasını görünce koşup boynuna sarılmış. Kazan Han annesine, hanımına ve oğluna kavuşmuş.

Obaya döndüklerinde Kazan Han büyük bir şölen vermiş. Herkesin önünde Karaçuk Çoban'ı yanına çağırmış: "Bugünden sonra sen benim ahır başımsın, sözü dinlenen beyimsin." Köpeklere de en iyi kemikleri vermişler.

Dede Korkut gelmiş, kopuzunu çalmış: "Emanete sahip çıkan küçük de olsa büyüktür. Sadık bir dost, bir kaleden sağlamdır."